Home » Archeologia i starożytne cywilizacje
Starożytne dzbany torpedowe w ruinach zatopionego miasta Poompuhar. Podwodna archeologia, Polska i świat. Promienie słońca oświetlają glinianą ceramikę na dnie.

Zatopione miasto Poompuhar skrywało na dnie starożytne dzbany torpedowe

Odnalezione na dnie Zatoki Bengalskiej pozostałości ceramiki z Azji Zachodniej dostarczyły wiedzy na temat historii handlu morskiego. Informację o wydobyciu fragmentów dzbanów z dna przekazano 3 października 2026 roku. Zakończone podwodne wykopaliska w rejonie indyjskiego miasta Poompuhar potwierdziły, że ten starożytny port był węzłem wymiany towarowej. Na głębokości od 10 do 12 metrów natrafiono na…

Skamieniały mikroorganizm i najstarszy biologiczny kompas na dnie oceanu. Archeologia, Polska i świat. Metaliczna igła wewnątrz skamieniałości, makro skala.

Mikroskopijne skamieniałości z dna oceanu kryły najstarszy biologiczny kompas

Na dnie Północnego Atlantyku zidentyfikowano skamieniałości liczące 97 milionów lat, które stanowią najstarszy dowód na istnienie wbudowanego zmysłu nawigacji u zwierząt. Zastosowanie nowej metody obrazowania pozwoliło ustalić mechanizm działania tego prehistorycznego systemu ułatwiającego orientację w przestrzeni na dystansach tysięcy kilometrów. Identyfikacja magnetoskamieniałości w osadach Północnego Atlantyku W osadach dna morskiego Oceanu Atlantyckiego (Północny Atlantyk) odnaleziono…

Wykopaliska w Novae w Bułgarii. Z ziemi wyłaniają się szczątki murów starożytnej rezydencji rzymskiego dowódcy odkrytej przez polskich archeologów.

Polscy archeolodzy odkryli rezydencję dowódcy włoskich legionów w bułgarskim Novae

Archeolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego odsłonili w rzymskiej twierdzy Novae w Bułgarii monumentalny kompleks mieszkalny o powierzchni około 3000 metrów kwadratowych. Zidentyfikowany jako pretorium budynek należał do dowódcy Pierwszego Legionu Italskiego. Znalezisko prywatnych łaźni, bogatych dekoracji i rzadkich dzieł sztuki pozwala lepiej poznać standard życia rzymskich oficerów na naddunajskiej granicy Cesarstwa Rzymskiego. Polscy badacze odsłonili luksusową…

Prześwietlenie żebra tyranozaura i skamieniałe naczynia krwionośne. Archeologia, Polska i świat. Rentgen kości dinozaura sprzed milionów lat.

Prześwietlenie żebra tyranozaura ujawniło skamieniałe naczynia krwionośne sprzed milionów lat

W szczątkach tyranozaura o imieniu Scotty, znalezionych w Kanadzie, zidentyfikowano skamieniałe naczynia krwionośne. Tkanki przetrwały 66 milionów lat dzięki temu, że zwierzę padło w słonym bagnie. Za pomocą obrazowania rentgenowskiego i neutronowego naukowcy zajrzeli do wnętrza kości bez jej niszczenia, aby odtworzyć w 3D proces gojenia się gada. Wyjątkowe znalezisko w szkielecie tyranozaura Scotty’ego Szkielet…

Kamień Ołtarzowy w Stonehenge o świcie. Promień słońca oświetla sześciotonowy piaskowiec, podkreślając archeologiczną zagadkę budowli w mglistej scenerii.

Zagadka sześciotonowego Ołtarza ze Stonehenge została ostatecznie rozwiązana przez naukowców?

Ołtarz, czyli ważący 6 ton monolit z piaskowca ze Stonehenge w południowej Anglii, przez lata intrygował naukowców. Ustalenia dowodzą, że obiekt ten pochodzi z północno-wschodniej Szkocji. Zanim trafił na równinę Salisbury, pokonał łącznie ponad 700 kilometrów. Jego wieloetapowa podróż była wynikiem połączenia naturalnych ruchów lodu oraz ogromnego wysiłku organizacyjnego prehistorycznych społeczności. Podwójna podróż Ołtarza z…

Prehistoryczny naszyjnik z zębów zwierzęcych w mrocznym grobowcu. Obok pędzel archeologiczny i kości. Ważne znalezisko archeologiczne odkryte w Polsce.

Archeolodzy odkryli w Polsce prehistoryczny grobowiec z naszyjnikiem z zębów

Latem 2026 roku na południu Polski archeolodzy dokonali odkrycia. Badacze pracujący w pobliżu Żórawiny odnaleźli pod cmentarzyskiem z czasów rzymskich starszy, liczący około 5000 lat grobowiec. Miejsce spoczynku prawdopodobnego przywódcy prehistorycznej społeczności skrywało naszyjnik wykonany z 42 zębów zwierzęcych, a być może także ludzkich. Odkrycie dostarcza wiedzy na temat dawnych praktyk pogrzebowych. Niezwykłe detale prehistorycznego…

Wykopaliska pod Wrocławiem: kurhan sprzed 5000 lat w Polsce. Widoczny zarys i wejście do grobowca, reszta pod ziemią. Archeologia, Polska i świat.

Archeolodzy odkryli pod Wrocławiem unikalny grobowiec sprzed pięciu tysięcy lat

Na przełomie sierpnia i września 2026 roku miało miejsce niezwykłe odkrycie archeologiczne pod Wrocławiem. Zespół badający dawne cmentarzysko niespodziewanie natrafił na znacznie starszy kurhan pod Żórawiną. Znalezisko to dostarcza fascynujących informacji o prehistorycznych mieszkańcach Dolnego Śląska i ich dalekich wędrówkach. Niespodziewane znalezisko podczas wykopalisk w Żórawinie Prace terenowe w Żórawinie, niewielkiej wsi w województwie dolnośląskim,…

Badacze analizujący próbki zębów z XIV-XVII wieku z Wrocławia. Analiza historycznej diety w ramach badań archeologicznych na terenach Polski.

Zęby dawnych wrocławian ujawniły ich zaskakująco światową dietę

Zespół badawczy z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu przeanalizował zęby i próbki płytki nazębnej około 200 dawnych mieszkańców pochowanych na przełomie XVII, XVIII i XIX wieku. Analiza warstw szkliwa i płytki nazębnej udowodniła, że dieta dawnych wrocławian opierała się nie tylko na lokalnych zbiorach, ale zawierała również artykuły importowane. Wykopaliska archeologiczne we Wrocławiu szansą na poznanie…

Dłoń w rękawiczce z fiolką DNA w Zamku Książ, Wałbrzych. W tle zabytkowy portret i złote żyrandole. Archeologia, badania genetyczne, Polska i świat.

Naukowcy zbadają historyczne DNA słynnych właścicieli Zamku Książ

Zabytkowe krypty w Świebodzicach przez stulecia strzegły swoich tajemnic, stanowiąc jedynie milczące świadectwo minionych epok. Od dwudziestego ósmego sierpnia 2026 roku ten stan rzeczy ulega jednak fascynującej zmianie. To właśnie tam specjaliści z Polskiej Akademii Nauk oraz uniwersyteckich Zakładów Medycyny Sądowej rozpoczęli pionierskie badania szczątków słynnego rodu von Hochberg. Sarkofagi dawnych właścicieli imponującego Zamku Książ…

1234