W 2023 roku amerykańska sonda OSIRIS-REx zrzuciła na pustynię w stanie Utah pojemnik z materiałem. Wyniki analiz laboratoryjnych tych fragmentów opublikowano we wrześniu 2026 roku. Dowiodły one, że planetoida Bennu jest kosmiczną hybrydą. Obiekt ten pomógł naukowcom zrozumieć warunki panujące 4,5 miliarda lat temu oraz pochodzenie budulców życia na Ziemi.
Unikalny skład chemiczny kosmicznej hybrydy z Bennu
Agencja kosmiczna NASA pozyskała łącznie około 120 g materiału z planetoidy. Dokładnie 0,5 g skał trafiło do analiz laboratoryjnych na Politechnice Federalnej w Zurychu (ETH). Pracami kierowała Maria Schönbächler, profesor geochemii izotopowej. Wyniki badań opublikowano we września 2026 roku na łamach czasopisma „Science Advances”. Zespół naukowy skupił się na poszukiwaniu odcisku izotopowego w dostarczonych próbkach.
- Z laboratoryjnych ustaleń wynika, że izotopy żelaza i tytanu są równomiernie rozłożone na całym badanym ciele niebieskim.
- W przeprowadzonych analizach wykazano, że Bennu posiada taki sam odcisk izotopowy żelaza, tytanu i chromu, jak planetoida Ryugu oraz bogate w węgiel meteoryty CI, znajdowane na Ziemi.
Podobieństwo to sugeruje, że wymienione obiekty uformowały się z tego samego złoża pyłu kosmicznego. Obiekt zyskał miano hybrydy, ponieważ łączy cechy materiału pochodzącego z wewnętrznych oraz zewnętrznych rejonów Układu Słonecznego i różni się od innych znanych planetoid.
Wpływ młodego Jowisza na ukształtowanie się planetoidy
Procesy formowania się tego ciała niebieskiego miały miejsce około 4,5 miliarda lat temu. Analiza danych pozwoliła naukowcom wysnuć teorię, że młody Jowisz uformował się w ciągu jednego miliona lat od narodzin Słońca. Gazowy olbrzym działał jak bariera, która zatrzymywała grubszy materiał skalny.
W tym samym czasie najdrobniejszy pył kosmiczny przemieszczał się do rejonu granicy lodu wodnego, gdzie niskie temperatury pozwalały lodowi wiązać drobinki w większe struktury. To właśnie w tych warunkach narodziły się prekursory dzisiejszej Bennu. Dzięki formacji w takim środowisku planetoida składa się z drobnego pyłu, jest bardzo pierwotna i zachowała wysoką zawartość wody oraz materii organicznej.
Kolejne wyzwania w badaniach wczesnego Układu Słonecznego
Planetoida Bennu okrąża Słońce co 1,2 roku i zbliża się do Ziemi co sześć lat. Przelatuje wtedy w odległości około 300 000 km od planety. Sukces misji OSIRIS-REx otwiera drogę do dalszych działań w kosmosie. Pod koniec października 2026 roku planowany jest start japońskiej misji, która ma na celu pobranie próbek z Fobosa.
Tekst ma charakter informacyjno-edukacyjny i opiera się na opublikowanych we wrześniu 2026 roku wynikach badań laboratoryjnych materiałów z misji kosmicznych. W miarę pogłębiania analiz dostępnych próbek oraz pozyskiwania nowych danych, naukowe detale dotyczące procesów formowania się wczesnego Układu Słonecznego mogą ulegać doprecyzowaniu.